{"id":280,"date":"2026-04-09T17:27:13","date_gmt":"2026-04-09T17:27:13","guid":{"rendered":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/?p=280"},"modified":"2026-04-20T12:39:42","modified_gmt":"2026-04-20T12:39:42","slug":"jakob-gliksman-milosc-polsko-zydowska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/2026\/04\/09\/jakob-gliksman-milosc-polsko-zydowska\/","title":{"rendered":"Jakob Gliksman \u2013 mi\u0142o\u015b\u0107 polsko-\u017cydowska"},"content":{"rendered":"\n

W pami\u0119ci mieszka\u0144c\u00f3w Wieruszowa i Pieczysk na d\u0142ugo zachowa\u0142 si\u0119 jeden z syn\u00f3w dziedzica Fajwela Gliksmana \u2013 Jakob. Urodzi\u0142 si\u0119 w lipcu 1905 roku w Wieluniu, a mieszka\u0142 z rodzicami
i rodze\u0144stwem w Grze\u015bce. Oficjalnie by\u0142 rolnikiem.
Zakocha\u0142 si\u0119 w mieszkance Pieczysk \u2013 23-letniej Stanis\u0142awie Mi\u015b (Jakob mia\u0142 wtedy prawie 29 lat). Dla ukochanej przyj\u0105\u0142 tu\u017c przed \u015blubem chrzest i imiona: Julian Jan.
11 lutego 1934 roku w Wieruszowie wzi\u0119li katolicki \u015blub, kt\u00f3rego udzieli\u0142 im ksi\u0105dz dr Walenty Kott. Wcze\u015bniej tego samego dnia zosta\u0142a og\u0142oszona jedyna zapowied\u017a, z dw\u00f3ch pozosta\u0142ych zwolni\u0142a zainteresowanych kuria diecezjalna.
\u015alub by\u0142 du\u017cym wydarzeniem w okolicy. Narzeczony sprowadzi\u0142 dla ukochanej sukni\u0119 \u015blubn\u0105 a\u017c z Pary\u017ca. \u015awiadkami na \u015blubie Jakoba\/ Juliana Jana i Stanis\u0142awy byli mieszka\u0144cy Wieruszowa: Franciszek Bry\u0142ka \u2013 ko\u015bcielny i Stefan Piekarski \u2013 organista.
Wydarzenie nie zosta\u0142o jednak dobrze przyj\u0119te w \u015brodowisku \u017cydowskim.
Ju\u017c na etapie plan\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144skich Jakoba, zapisem notarialnym
z 28.08.1933 r. jego rodze\u0144stwo informowa\u0142o dzier\u017cawc\u00f3w,
\u017ce Jakob nie zarz\u0105dza ju\u017c folwarkiem Wierusz\u00f3w i nie jest upowa\u017cniony do pobierania czynszu dzier\u017cawnego.
Dalej jednak by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem 1\/8 folwarku Chobanin.
Ostatecznie \u2013 po \u015blubie \u2013 Jacob zosta\u0142 wykluczony z gminy \u017cydowskiej, a rodzina odci\u0119\u0142a si\u0119 od niego. By\u0107 mo\u017ce z tego powodu powr\u00f3ci\u0142 na judaizm p\u00f3\u0142 roku p\u00f3\u017aniej.
W maju 1935 w Pieczyskach przysz\u0142a na \u015bwiat c\u00f3rka Jacoba i Stanis\u0142awy \u2013 Teodozja El\u017cbieta. M\u0142ode ma\u0142\u017ce\u0144stwo kr\u00f3tko cieszy\u0142o si\u0119 swoim szcz\u0119\u015bciem. Wybuch\u0142a wojna \u2013
Jacob, podobnie jak wielu \u017byd\u00f3w z Wieruszowa, zosta\u0142 aresztowany. Na d\u0142ugo s\u0142uch o nim zagin\u0105\u0142. W ko\u0144cu do \u017cony dotar\u0142a wiadomo\u015b\u0107, \u017ce nie \u017cyje. Stanis\u0142awa stara\u0142a si\u0119 u\u0142o\u017cy\u0107 sobie \u017cycie. Wyjecha\u0142a z Wieruszowa, osiad\u0142a w G\u0142uszynie.
Tu\u017c po zako\u0144czeniu wojny na kr\u00f3tko wr\u00f3ci\u0142a do Grze\u015bki i prze\u017cy\u0142a szok \u2013 stan\u0105\u0142 przed ni\u0105 Jacob. Chcia\u0142, aby razem z c\u00f3rk\u0105 wyjecha\u0142y z nim do Ameryki. Stanis\u0142awa nie chcia\u0142a jednak kolejny raz zaczyna\u0107 wszystkiego od nowa, mimo \u017ce nigdy
nie zalegalizowa\u0142a swego zwi\u0105zku z drugim partnerem.
9-letnia c\u00f3rka Jakoba widzia\u0142a wtedy ojca po raz ostatni.
Dosta\u0142a od niego z\u0142oty \u0142a\u0144cuszek i us\u0142ysza\u0142a obietnic\u0119,
\u017ce do niej wr\u00f3ci. Tak si\u0119 jednak nie sta\u0142o.
Stanis\u0142awa zmar\u0142a w 1992 roku w Z\u0142otoryi w wieku 82 lat,
do \u015bmierci pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 nazwiskiem Gliksman. Jej c\u00f3rka Teodozja w 2015 roku \u2013 dzi\u0119ki \u017cmudnym poszukiwaniom swojej c\u00f3rki El\u017cbiety \u2013 zobaczy\u0142a po raz pierwszy zdj\u0119cie ojca.
Jakob wyjecha\u0142 najpierw do Ameryki, a ostatecznie osiad\u0142 w Kanadzie, gdzie za\u0142o\u017cy\u0142 rodzin\u0119. Zmar\u0142 w 2002 roku w Montrealu.<\/p>\n\n\n\n

Opracowa\u0142a Urszula Szot<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Stanis\u0142awa Mi\u015b<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Jacob Gliksman<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W pami\u0119ci mieszka\u0144c\u00f3w Wieruszowa i Pieczysk na d\u0142ugo zachowa\u0142 si\u0119 jeden z syn\u00f3w dziedzica Fajwela Gliksmana \u2013 Jakob. Urodzi\u0142 si\u0119 w lipcu 1905 roku w Wieluniu, a mieszka\u0142 z rodzicamii rodze\u0144stwem w Grze\u015bce. Oficjalnie by\u0142 rolnikiem.Zakocha\u0142 si\u0119 w mieszkance Pieczysk \u2013 23-letniej Stanis\u0142awie Mi\u015b (Jakob mia\u0142 wtedy prawie 29 lat). Dla ukochanej przyj\u0105\u0142 tu\u017c przed […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-280","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ludzie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=280"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":424,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280\/revisions\/424"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/historiezydow.wdkwieruszow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}